دانستنی آنلاین: آثار تاریخی به عنوان هویت فرهنگی، جغرافیایی و ملی هر کشوری از جایگاه ویژه ای برخوردار هستند. به همین منظور باید کوشید تا با رویکرد جلب مشارکت های اجتماعی، حفاظت از میراث فرهنگی را در جامعه نهادینه ساخت و اینگونه اهمیت حفظ و پاسداری از تمدن و تاریخ را به همگان شناساند.
به گزارش پایگاه خبری دانستنی آنلاین، مطبوعات کشور به طور روزانه مهمترین و برجسته ترین رخدادهای داخلی و خارجی را پوشش می دهند. این در حالی است که بخش زیادی از خبرها، یادداشت ها، گزارش ها، گفت وگوها و … به انعکاس شرایط اجتماعی و فرهنگی جامعه اختصاص می یابد؛ موضوعی که توجه ویژه به آن اهمیتی فزاینده دارد.
توجه به بافت های تاریخی در مسیر توسعه اقتصادی
آثار و بناهای تاریخی کشور بخش عمدهای از فرهنگ و تمدن ایرانیان محسوب می شود که به نوعی انتقال فرهنگ را به دنبال دارند. میراث فرهنگی هویت گذشتگان را نمایان می سازد. با مدیریت صحیح و حفاظت گسترده و همگانی می توان در جهت بهره برداری اقتصادی از این مکان ها استفاده بهینه کرد تا جامعه به رشد و پویایی برسد.
روزنامه «ایران» با درج گزارشی با عنوان «حفظ هویت بافت های تاریخی در طرح های بازآفرینی» می نویسد: همین چند سال پیش بود که وقتی وارد شهری میشدید تفاوتهای معماری شهری نمایان میشد. هر شهر با توجه به موقعیت اقلیمی دارای سبک و سیاق معماری خاصی بود و ویژگیهای منحصر به فرد خود را داشت. اما توسعه شهری و بیتوجهی به ساخت و سازها، کاهش نشانهها و شاخصهای هویتی شهرها را بهدنبال داشته و کار را به جایی رسانده که امروزه اغلب شهرها در مسیر همسانسازی قرار گرفتهاند. با وجود آنکه سلیقه گردشگران امروز به سمت گردشگری تاریخی رشد داشته و ایران به عنوان کشوری با سابقه تاریخی چند هزار ساله میتواند سهم زیادی از بازار پر سود گردشگری را نصیب خود کند اما با سهلانگاری در این حوزه دیگر تفاوت چندانی در معیارهای شهرسازی، تاریخی و فرهنگی حتی در شهرهایی چون یزد، اصفهان، همدان و… وجود ندارد.
در ادامه این مطلب می خوانیم: تصور مدیران شهری این است که شهر پیشرفته یعنی ساخت برجهای بزرگ و ایجاد پارکینگهای طبقاتی عظیم، در حالی که در بازآفرینی و رویکرد جهانی؛ به این محلات قدیمی به دید ثروت نگاه میشود. کارشناسان حوزه گردشگری همواره تأکید دارند حفظ، نگهداری و احیای آثار تاریخی در صنعت رو به رشد گردشگری ضروری است اما این کار باید با حفظ هویت اصلی شهرها انجام شود تا با پاسخ دادن به نیاز گردشگران طالب آثار تاریخی، از مزیتها و ارزش افزوده صنعت پرسود گردشگری بهرهمند شویم.
روزنامه «ابتکار» با درج مطلبی با عنوان «ساخت یک خیابان به قیمت مرگ تاریخ» به گفت وگو با محمدعلی حضرتیها، مدیرکل میراث فرهنگی استان قزوین پرداخت و نوشت: ۳ سال است میراث فرهنگی قزوین با شهرداری این شهر چالش بزرگی دارد. شهرداری قصد دارد خیابانی را از وسط مسجد-مدرسه حیدریه که ۱۰۰۰ سال قدمت دارد و گرمابه بلاغی با قدمتِ ۴۰۰ ساله عبور دهد که در صورت اجرای آن، بهطور کامل هر دو بنا ارزش خود را از دست خواهند داد. مسجد مدرسه حیدریه از آثار دوره سلجوقی است و گچبری محراب آن در جهان بینظیر است. گرمابه بلاغی نیز مربوط به دوره صفوی است. گرچه خوشبختانه شورای عالی معماری و شهرسازی، فعلاً این پروژه را متوقف کرده، اما مدیران شهرداری که به گفته مدیرکل میراث فرهنگی استان قزوین؛ انتظار میرفت بعد از انتخابات رویهشان را عوض کنند و اتفاقاً با همین شعار هم از مردم رآی گرفتند، دوباره بر اجرای این پروژه پافشاری میکنند.
در ادامه این مطلب آمده است: ۳ سال است که میراث فرهنگی قزوین، چالش بزرگی با شهرداری این شهر دارد. شهرداری خیابانی را بهصورت یک خط پروژهای، از وسط مسجد-مدرسه حیدریه که ۱۰۰۰ سال قدمت دارد و گرمابه بلاغی با قدمتِ ۴۰۰ ساله، تعریف کرده که در صورت اجرای آن، بهطور کامل هر دوی این بناهای ارزشمند به نابودی کامل میرسند. احداث خیابان توسط شورای عالی معماری و شهرسازی منتفی شده است. یعنی شورای عالی معماری و شهرسازی حکم داده و هر گونه بارگذاری ترافیکی در آن محور را ممنوع اعلام کرده است. مشاوری هم از سوی وزرات راه و شهرسازی برای آن محدوده انتخاب شده و مسیری را به عنوان یک پیادهراه گردشگری طراحی کرده. این پیادهراه از عالیقاپو تا آرامگاه حمدالله مستوفی را دربرمیگیرد. طرز تلقی میراث فرهنگی و شهرداری باهم متفاوت است. میراث فرهنگی موظف به حفاظت از بافتهای تاریخی است در حالی که شهرداری معتقد به تراکمفروشی یا به قول خودشان تولید زمین، یعنی هر چیزی که بتوان با تخریب آن به آن عمق داد، به این صورت که عمارتی را به صورت چندین طبقه دربیاورند.
روزنامه «قانون» با درج گزارشی با عنوان «بارگاه سازی در پارسه» آورده است: ساخت امامزاده ای در حریم درجه یک مجموعه جهانی پارسه یا همان تخت جمشید در حالی دوباره و پس از دو سال از سوی سازمان اوقاف و امورخیریه شهرستان مرودشت از سر گرفته شده که بر پایه مدرک و سندهای موجود، هیچ اصالت و پیشینه ای برای این امام زاده در دست نیست. همچنین حریم درجه یک این یادمان بی همتای جهانی در خطر شکسته شدن است. مجموعه تاریخی فرهنگی پارسه را باید بیگمان ارزشمندترین و یگانه ترین یادمان جهانی و ملی ایران دانست که نزد همه کارشناسان، پژوهشگران و نویسندگان فرنگی و ایرانی از جایگاه ویژه ای برخوردار بوده و به گفته ای دُردانه یادگارهای باستانی کشور و سند زنده ، پویا و هویت و شناسنامه بالنده ایرانیان به شمار میآید. ارزش و جایگاه پارسه تا اندازهای است که اگر ایران تنها همین یک یادمان تاریخی فرهنگی را داشت، برای سرافرازی و غرور و تمدن ایرانی و شناخت آن، بسنده بود و این سخنی بیراهه نیست زیرا یادمان جهانی پارسه، نماد ایران زمین و فرهنگ نژاده آن به شمار می آید.
در ادامه آمده است: هرورزی و آشتی و داد و آرامش است که جهانیان سدههای بسیاری است ایران را با نام آن می شناسندو هخامنشیان همواره بر تارَک تاریخ ایران زمین درخشیده و بذر نیکی و راستی را گسترانیده اند. اما با این همه، یادگار نیک هخامنشیان مورد بی مهری قرار گرفته و خطر درکمین حریم درجه یک آن است. افزایش امامزاده های نوظهور در پیرامون یادمانهای باستانی و ملی، امروزه یکی از چالشهای پیشروی سازمان میراثفرهنگی، گردشگری و صنایع دستی است. همچنین پدیداری این امام زاده ها جدا از پیشینه و اصالت آن ها، سرپیچی از قانون های میراث فرهنگی کشور بوده و گناه به شمار میآید. در این جا نیاز است که به نمونه ای از برپایی امام زاده ها که هیچ سند و اصالتی نداشته و سال گذشته از سوی سازمان میراث فرهنگی با اجرای درست قانون از توسعه آن پیشگیری شد، اشاره ای شود. امامزاده اسماعیل، نام مکانی است در پشت کوه نقش رستم و در دامان کوه و در کنار «اُستودانهای ساسانی» نامیده شده با نام همین امام زاده، که چون هیچ سند و پیشینهای برای آن وجود نداشت و انگیزه دستاندازیهای پیاپی سودجویان و نابخردان به این اثر تاریخی شده بود، برچیده شد.
تهران ناسالم برای همگان
هوای تهران برای چهارمین روز همچنان برای تمامی گروه های سنی آلوده است. بالارفتن شاخص آلایندگی از عدد ۱۵۵ وضعیت بحرانی را نشان می دهد. مسوولان، متولیان محیط زیست و … همگی بر این موضوع اعتقاد دارند که بیشتر آلودگی هوای استان تهران ناشی از خودروهای فرسوده، کارخانه ها، سیستم های گرمایش و سرمایش است. بنابراین برای حل این معضل باید تدابیر کارشناسانه و قوانینی اتخاذ شود تا هر چه زودتر و شاید برای سال های آینده این بحران رفع شود.
روزنامه «ایران» با درج یادداشتی با عنوان «پیش شرط های مهار آلودگی هوا» که به قلم یوسف رشیدی
عضو هیأت علمی دانشگاه بهشتی نگاشته شد، آورده است: این روزها داستان پاییز و زمستان و پایداری هوا و وارونگی دما و آلودگی هوا با شهر تهران و کلانشهرهای ایران درهم آمیخته شده است. از آنجایی که تحصیلات ام فنی است این بار قصد ندارم به مسائل فنی همچون اصلاح کیفیت سوخت، توسعه حمل و نقل عمومی، ارتقای استاندارد خودروها، معاینه فنی، از رده خارج کردن خودروهای فرسوده و غیره بپردازم! فقط میخواهم به یک نکته اساسی اشاره کنم و آن هم «کارآمدی دولت» بویژه در «مدیریت کیفیت هوا» است. از آنجایی که حل معضل آلودگی هوا یک اقدام بین دستگاهی است و هم دولت و شهرداری و هم مجلس و پلیس راهنمایی و رانندگی در آن دخیل هستند، عملکرد دولت در این حوزه، شاخص مهمی در کارآمدی آن محسوب میشود لذا باید به همان اندازه که به دولت کمک میکنیم، مطالبه گر هم باشیم و در عین طرح انتظاراتمان دولت را هم بازخواست کنیم تا کارایی و عملکردش را در این حوزه ارتقا دهد.
در ادامه این یادداشت می خوانیم: در بحث آلودگی هوا اتفاقاً هیچ مافیا و قدرت خاصی وجود ندارد که جلوی اقدامات را بگیرد. بلکه مشکل اصلی ضعف اراده و اعتقاد به حل جدی و اساسی مشکل است! تجربه نگارنده ثابت کرده هر وقت با مدارک و مستندات قوی جلو رفتهایم موفق شده و هر وقت با شک و تردید و مستندات ضعیف خواستیم اقدامی را انجام دهیم شکست خوردیم. نکته مهم دیگر، مسأله عدم تمرکز بر اقدامات است که باید سازمان حفاظت محیط زیست بهعنوان بازیگر اصلی بهخود باوری بیشتری برسد و از حالت واکنشی و جبههگیری به یک سیاستگذار کلان تبدیل شود و علاوه بر مسائل روز، آیندهنگری مناسبی نیز در این حوزه داشته باشد.
روزنامه «آرمان» با درج گزارشی با عنوان «متهمان آلودگی تهران» می نویسد: آلودگی هوا بازهم نفس پایتخت نشینان را به شماره انداخته، اما معلوم نیست که گره کار کجاست. حالا رئیسجمهور هم نسبت به حل این مشکل ابراز ناتوانی میکند و میگوید «نمیدانم که گره کار کجاست». سازمان استاندارد از کیفیت بد بنزین میگوید و وزارت نفت از آلایندگی و مصرف بالای بنزین خودروهای داخلی گله میکند. همین دو روز پیش بود که بیژن زنگنه در نشست خبری خود با انتقاد به عملکرد خودروسازان داخلی گفت «همین حالا در اواسط دهه ۹۰ خودروهایی تولید میکنیم که بهاندازه پیکان دهه ۵۰ بنزین مصرف میکنند و از نظر تولید آلایندگی در حد استاندارد نیست».
در ادامه آمده است: وزارت صنعت، معدن و تجارت خودروسازان را ملزم کرده مصرف سوخت خودروهای تولیدی خود را تا سال ۱۴۰۴ به تقریبا نصف مصرف سوخت فعلی این محصولات کاهش دهند. هدفگذاری که بسیاری از کارشناسان دستیابی به آن را در صورت ادامه این وضعیت امری محال میدانند. تنها ایجاد بازار رقابتی است که میتواند خودروسازان را تحرک وادارد. آنها رقیب و تهدیدی در بازاربرای خود نمیبیند طبیعی است که در چنین شرایطی تلاشی هم برای بهبود وضعیت انجام نشود. همچنین طبق این برنامه میانگین مصرف سوخت خودروهای داخلی باید تا پایان سال جاری به ۷ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر و تا سال ۱۴۰۰ به ۶ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر پیمایش کاهش یابد. این هدفگذاری اما در شرایطی است که به گفته این کارشناس صنعت خودرو در حال حاضر سرانه مصرف خودروهای داخلی ۲٫۷لیتر است. بنابر این وزارت صنعت هدفگذاری قابل دفاعی را در نظر نگرفته است. قیمت بنزین طی دو سال گذشته ثابت مانده و اکنون باعث شده با وجود تولید روزانه ۶۷ میلیون لیتر بنزین در کشور همچنان نیاز به واردات ۱۶ میلیون لیتری وجود داشته باشد؛ یعنی هزینهای حداقل برابر ۵ هزار میلیارد تومان در سال برای تامین بنزین به کشور تحمیل میشود.
روزنامه «اعتماد» در گزارشی ««سردرگمی» اطلاعرسانی درباره آلودگی هوا» می نویسد: «سردرگمی»؛ شاید این مناسبترین واژه برای توصیف وضعیت این روزهای مردم پایتخت و برخی کلانشهرهای دیگر باشد. مهمترین تصمیم کمیتههای اضطرار و کاهش آلودگی هوا در استانها عموما به تعطیلی مراکز آموزشی و آغاز به کار با تاخیر ادارات دولتی محدود میشود. اما شیوه انتشار خبرهای کمیتههای اضطرار در روزهای گذشته موجب سردرگمی شهروندان – خصوصا ساکنان تهران- شده است. انتشار اخبار ضد و نقیض درباره تعطیلی یا عدم تعطیلی و اظهارنظرهای متفاوت مقامهای مسوول در این باره موجب شده هر روز شهروندان تا حوالی غروب منتظر تصمیمهای کمیته اضطرار بمانند.
در ادامه می خوانیم: اغلب کارشناسان حوزه محیط زیست کاهش آلودگی هوا در تهران و سایر شهرها را در گرو اجرای زنجیرهای از برنامههای بلندمدت از جمله: استانداردسازی سوخت، کیفیت بخشی تولید خودرو، تقویت حمل و نقل عمومی، مقابله با پدیده گرد و غبار و… میدانند. راهحلهایی که عملی شدن آنها در کوتاهمدت و از سوی یک دستگاه میسر نیست. در نتیجه دست کم در کوتاهمدت شهروندان همچنان باید گوش به تصمیمهای مقطعی کمیتههای اضطرار باشند. حالا که اینگونه است چرا کمیتههای اضطرار در ایران روش و شیوه تصمیمگیری و اطلاعرسانیاش را بهبود نمیبخشد؟ آیا مثلا ممکن نیست به جای اینکه هر روز مردم گرفتار شنیدن خبر قطعی باشند، بر مبنای پیش بینیهای کارشناسی یک تعطیلی سه روزه مصوب و اعلام شود؟ هر سال در نیمه دوم سال، به دلیل بروز پدیده وارونگی هوا، وضعیت آلودگی هوا شدت میگیرد. اما آیا این پدیده اساسا قابل پیش بینی است؟
تاثیر گردشگری بر توسعه پایدار شهری
رشد سریع صنعت گردشگری رویکردی به شمار می رود که با تاکید بر آن می تواند ضمن افزایش منافع حاصل از آن، تاثیرات منفی را به حداقل کاهش دهد زیرا توسعه در این حوزه با پیامدهای اقتصاد، اجتماعی و محیطی همراه است. این صنعت در سالهای اخیر به عنوان صنعتی که در تولید ناخالص ملی ایفای نقش میکند و میتواند در شاخه ها و حوزه های مختلف به بهرهگیری متراکم و بی رویه از طبیعت و جوامع محلی منجر شود.
روزنامه «دنیای اقتصاد» با درج گزارشی با عنوان «هرمز؛ طبیعت بکر» نوشت: این هفته فرصتی دست میدهد تا هم از هوای سرد زمستانی شهرهای خود فرار کنید و هم از آلودگی هوا در شهرهای بزرگ، بهویژه پایتخت. اما از این شرایط به کجا میتوان گریخت؟ جنوب کشور همیشه یکی از اصلیترین پیشنهادات برای سفرهای زمستانی است. اگر تاکنون به «هرمز» نرفتهاید، حالا بهترین فرصت است تا از آخرین تعطیلات چندروزه سال بهترین استفاده را ببرید. «هرمز» یکی از زیباترین جزایر نیلگون خلیج فارس است؛ جایی که تنها نیم ساعت با بندرعباس و قشم فاصله دارد. پس برای رسیدن به آن کافی است خودتان را با اتومبیل شخصی، اتوبوس، قطار، یا هواپیما به بندرعباس برسانید، بعد از آن نیز میتوانید با قایقهای تندرو به هرمز برسید.
در ادامه آمده است: وقتی به هرمز میروید خوب است چند جاذبه را از دست ندهید. اولین آنها، آب سنگ های مرجانی است. این آبسنگها در آبهای کمعمق گرمسیری و نیمهگرمسیری دیده میشوند و بستر سخت و صخرههای آهکی دارند. این گونه البته مکان مناسبی برای تغذیه و فعالیت لاکپشتان دریایی است و شما میتوانید لاک پشتها را نیز در کنار آب سنگها ببینید. از دیدن جنگلهای زیبای حرا نیز غافل نشوید. تقریبا در بخش قابلملاحظهای از نوار ساحلی جنوب و سواحل خلیجفارس، میتوانید درختان حرا یا مانگرو را ببینید که زیستگاه پرندگان بسیاری هستند. لاکپشت دریایی سبز و لاکپشت منقارعقابی روی سواحل شنی و ماسههای نرم با شیب ملایم در جزیره هرمز تخمگذاری میکنند. این اتفاق اواخر زمستان تا اوایل بهار رخ میدهد و حدود ۵۰ روز بعد، هنگام بیرون آمدن بچه لاک پشت ها از تخم و حرکت آنها به سمت دریا چشمانداز جذابی ایجاد میشود.
روزنامه «ابتکار» با درج گزارشی با عنوان «عدم توجه به رویدادهای بین المللی سدی در برابر جذب گردشگران خارجی» می نویسد: امروزه در کشورهای مطرح دنیا در صنعت گردشگری از مناسبتهای مختلف برای جذب گردشگری خارجی بهره خوبی برده میشود که این مولفه در کشورمان مورد توجه نیست. امروزه کشورهای مطرح دنیا در صنعت گردشگری از مناسبت های مختلف برای جذب گردشگری خارجی بهره خوبی میبرند و این مولفه در کشورمان مورد توجه نیست. باید یادآور شد که شهر مشهد در سال ۲۰۱۷ از سوی سازمان اسلامی آیسسکو به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام تعیین شد اما متاسفانه به طور شایسته از این موقعیت در جهت ایجاد رونق در حوزه گردشگری استفاده نشد.
در ادامه می خوانیم: اگر بتوانیم در جذب گردشگر خارجی به بهانههای مختلف از جمله رویدادهای مذکور به درستی استفاده کنیم شاهد رونق اشتغالزایی و البته سرآغازی جدید در صنعت گردشگری خواهیم بود. سایت تقویم گردشگری کشورمان که چندی پیش راهاندازی شد تا حدودی میتواند در این عرصه راهگشا باشد اما نباید فراموش کرد که برای دستیابی به نتایج مطلوب نیاز به اقدامت عملی و کوتاه مدت است. نباید از یاد برد که در قانون برنامه ششم توسعه نیز تاکید جدی بر استفاده از ظرفیت بخش خصوصی در امور صنعت گردشگری شده است، از این رو امیدواریم مسئولان با همفکری بخش خصوصی برای شکوفایی گردشگری ایران اسلامی قدم های جدی بردارند.
روزنامه «جوان» با درج یادداشتی با عنوان «جاذبههای گردشگری فقط در «شمال» نیست» می نویسد: توجه بیش از حد به معرفی جاذبههای طبیعی در شمال کشور و تشویق مردم به «شمال» رفتن، باعث شده پتانسیلهای دیگر مناطق نادیده گرفته شود؛ موضعی که با انتقادهای زیادی روبهرو شده است. توسعه نامتقارن و نامتوازن در گردشگری عاملی شده برای هجوم گردشگران داخلی به مناطقی خاص در کشور و در مقابل بسیاری از شهرها و مناطق دارای پتانسیلهای خوب گردشگری بدون بهره بردن از چرخه اقتصادی گردشگری با مشکلات متعدد اقتصادی دست و پنجه نرم میکنند. «شمال رفتن» یکی از دمدستیترین تفریحات مردم در استانهای حاشیه جنوبی البرز شده است. از تهران گرفته تا استانهای البرز و قزوین، تا صحبت از یک یا چند روز تعطیلی میشود، راههای خروجی به سمت استانهای شمالی از ترافیک زیاد مسدود میشود و رفت و آمد به کندی پیش میرود.
محمد صادقی در ادامه این یادداشت می نویسد: حجم بالای سفر به شمال کشور، یکی از دلایل تخریب محیط زیست در استانهای مازندران، گیلان و در رتبه پایینتر گلستان شده است. لزوم ایجاد نگاهی فراگیر به جاذبههای گردشگری کشور، یکی از راه هایی است که ضمن توسعه گردشگری، زمینه بهره برداری از مناطق بکر و کمتر دیده شده ایران را نیز به همراه میآورد. استان مرکزی جزو استانهای دارای جاذبههای گردشگری بی نظیر در کشور به شمار میرود، بنابراین نباید تنها صنعت گردشگری را معطوف به شهرهای زیارتی و استانهای شمالی کرد تا بتوان از تمام جاذبههای گردشگری کشور نیز استفاده بهینه کرد. رویکرد سازمان میراث فرهنگی باید در جهتی پیش رود که گردشگران تنها چند شهر از جمله اصفهان، شیراز و مشهد را برای سفر انتخاب نکنند بلکه باید با نگاه فراگیر تلاش شود تا توریستها در صنعت گردشگری اعم از داخلی و خارجی بتوانند از تمام جاذبههای گردشگری کشور بازدید کنند تا نهایتاً صنعت گردشگری را به عنوان صنعتی اقتصادی و فرهنگی به شکلی اصولی توسعه داد.
