علائم ایمنی از کم هزینه ترین و ساده ترین روش های کنترل و پیشگیری از خطرات هستند. در این نوشتار به برخی از کاربردهای علائم ایمنی اشاره ای خواهیم داشت که بر اساس استاندارد ISO 3864:1 می باشد و شما را با مفاهیم رنگ ها و شکل ها در علایم ایمنی آشنا می کنیم. با ما همراه باشید تا به شما بگوییم که هر رنگی چه معنایی دارد و هر شکل هندسی به چه مفهومی است.
استانداردهای علائم ایمنی کدامند؟
استانداردهای زیادی جهت تولید علائم ایمنی در دنیا وجود دارد که هر کدام از این استانداردها، مزایا و معایب خاص خود را دارند. به عنوان مثال استاندارد ANSI Z535 در امریکا جهت تولید علایم ایمنی به کار می رود. در بریتانیای کبیر (انگلستان) از استاندارد BS 5499 و در اروپا و آسیا و کشورهای زیادی از استاندارد ISO 3864 استفاده می نمایند.
ما کدام استاندارد را بررسی می کنیم؟
در این نوشتار یکی از پرکاربردترین استانداردهای علائم ایمنی در دنیا را بررسی می کنیم که در ایران نیز تولید کنندگان علائم ایمنی بیشتر از این استاندارد تبعیت می کنند. استاندارد ISO 3864 که توسط موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران نیز ترجمه و تدوین گشته است.
استاندارد چه می گوید؟
جهت دسته بندی علائم ایمنی، هر علامت را با رنگ و شکل خاصی طراحی کرده است که این اشکال در ترکیب با رنگ های مختلف، معانی مختلفی را می رسانند. انواع علائم ایمنی دسته بندی های بسیاری دارد که در این مطلب فقط به شرح و توضیح علائم ایمنی هشدار دهنده و ارائه تصویری از آن ها می پردازیم.
علائم ایمنی هشدار دهنده
شکل هندسی در این علایم یک مثلث متساوی الاضلاع است. این مثلث حاشیه ی مشکی دارد و رنگ داخل آن زرد می باشد. معنی ترکیب رنگ زرد با مثلث، یکی از معانی احتیاط، هشدار و یا خطر است.
یعنی علائمی که با مثلث زرد رنگ مشخص شده اند، خطر بالقوه ای را به شما گوشزد می کنند که اگر توجه نکنید ممکن است سبب آسیب به شما و یا تجهیزات گردد.
مثال: هشدار/ ماده ی قابل اشتعال.
مفهوم: شما ممکن است با خطر آتش روبرو شوید. (احتیاط کنید!)
پس علائم ایمنی هشدار دهنده، علائمی هستند، که به شما خطر بالقوه ای را هشدار می دهد و از شما درخواست می کند عمل نا ایمنی انجام ندهید. (مثلا در مقابل مواد قابل اشتعال، سیگار نکشید.)
علائم ایمنی زیر نمونه هایی از علائم ایمنی هشدار دهنده هستند:
نکته: در ایران متاسفانه اغلب مشاهده شده است که به “علائم ایمنی”، “علائم هشدار دهنده” می گویند. انتخاب واژه “علائم ایمنی هشدار دهنده” اشتباه است. چون علائم هشدار دهنده، یک جزء از 5 نوع از انواع علائم ایمنی می باشند و نمی توان هر علامتی را هشداردهنده تلقی کرد. ممکن است اصلا علامتی هشدار ندهد، و مثلا یک پیام ایمنی را القا کند (مثلا یک مسیر خروج اضطراری را نشان دهد. یعنی راهنمایی کند).
