«دانستنی آنلاین»- فاطمه معماری:کارزار 14 می اولین دور رقابتی بود که در فرآیند آن رییس جمهوری ترکیه برای اولین بار بعد از دو دهه قدرت نتوانست پیروز قاطع میدان باشد. حالا با سابقه ترین سیاستمدار ترکیه پس از غلبه بر همه چالشهایی که می توانست به مانعی در برابر پیروزی اش تبدیل شوند با بحران هایی روبرو است.
ترکیه درگیر بحران عمیق اقتصادی است؛ بحرانی که موجب شده هزینه های معیشتی مردم این کشور به شکل غیرقابل پیش بینی افزایش یابد. در چنین شرایطی معادلات منطقه ای و جهانی بنا به اوضاع اقتصادی تغییر کرده و توجه رای دهندگان را به سمت قلیچدار اوغلو جلب کرده است. هرچند با با وجود سوابق و تجربیات اردوغان در حوزه داخلی و خارجی و خدماتی که به ترکیه ارائه داده کماکان رقابت با او سخت است.
با وجود اینکه همه نظرسنجی ها قلیچداراغلو را با چند درصد پیشتاز میدان می دانند اما کارت های اردوغان برای پیروزی بیشتر است. از دلایل آن هم می توان به موارد زیر اشاره کرد:1. کنترل همه رسانه ها که بازوی اصلی تبلیغات رییس جمهور و دولت است.2. همکاری و حمایت شبکه های مختلف از دولت که باعث شده جریان اصیل و با نفوذ مذهبی پایگاه اصلی حزب حاکم و شخص رییس جمهور اردوغان باشد.3. اتحاد و ائتلاف ملی گرایان سنتی ترکیه در تولید صنایع دفاعی و ایجاد حس غرور ملی و استقلال در بین مردم. 4. همکاری و ایجاد تسهیلات دولت برای تولیدکنندگان داخلی و سیاست گذاری اقتصادملی معطوف به صادرات که نرخ برابری لیر را دربرابر دلار به منظور افزایش صادرات پایین نگه داشته است.5. افزایش حقوق کارگران و کارمندان و تلاش دولت برای تأمین نیازهای انرژی کشور با امکانات داخلی مانند تلاش برای کشف و استخراج نفت و گاز و کاهش وابستگی کشور به انرژی از خارج که امری است که آرزوی ملت ترکیه بود و در دوران اردوغان به وقوع پیوست.
به جز موارد و اصلاحاتی که اردوغان در حوزه داخلی به ثمر رسانید پیروزی دوباره اردوغان برای قدرت های منطقه ای و حتی اروپا به صرفه تر است. به طور نسبی موازنه منافع بین همگان در صورت ماندن اردوغان در صحنه قدرت بیشتر از رفتن او است، زیرا گرچه ترکیه عضوی از ناتو محسوب می شود اما دارای روابطی متعادل با شرق از جمله روسیه و ایران است ودر قضایای سوریه، قره باغ، لیبی، اوکراین و کریدور غلات با روسیه به رغم تضاد منافع در معادلات منطقه ای این ارتباط را ادامه داده است.
این در حالی است که در صورت پیروزی اوغلو به نظر می رسد دولت او وزنه بیشتری به رابطه با غرب خواهد داد ودرون ناتو به همگرایی بیشتر این اتحاد علیه روسیه کمک و با عضویت سوئد در ناتو موافقت خواهد کرد. حتی بنا به اظهارات خود اوغلو دولت او به تحریم غرب علیه روسیه خواهد پیوست و به رغم تضاد منافع روسیه و ترکیه در جنگ قفقاز بین آذربایجان و ارمنستان می توان گفت کنترل تنش ها و توافقنامه های آتش بس تا حد زیادی به ابتکار شخص پوتین و اردوغان به وقوع پیوست. پس در صورت روی کار آمدن اردوغان موازنه منافع بین کشورها ایجاد خواهد شد.
یکی از موارد دیگری که در رابطه با این انتخابات از اهمیت بالایی برخوردار است دوقطبی شدن فضای گفتمانی حاکم بر فضای افکار عمومی و نخبگان سیاسی ترکیه است. دو دیدگاه و دو گفتمان نقطه مقابل هم؛ در یک طرف راست سنتی و ملی گرایی با چاشنی مذهب گرایی قرار دارد در طرف دیگر سوسیال دمکرات های ملی گرا با راست میانه در یک جبهه مشترک قرار دارند.
نکته مهم در این زمینه این است که در ترکیه ملی گرایی اساس و پایه همه جریان های اصلی ، عنصر غالب گفتمانی و نقطه مشترک همه دیدگاه های گاهی رقیب و متضاد یکدیگر نیز هست. با نگاه به فضای سیاسی ترکیه در این انتخابات می توان فهمید این کشور در حال تجربه مهم ترین انتخابات سراسری خود است به گونه ای که به احتمال زیاد با مشارکت بیش از نود درصد مردم رکورد مشارکت رای دهندگان نیز در تاریخ این کشور شکسته خواهد شد.
