«دانستنی آنلاین»-مریم شقاقی:بحران برق خیلی زودتر از آنچه پیش بینی می شد در کشور رخ داده و این روزها در برخی شهرهای کشور قطعی برق از دو ساعت به چهار ساعت و حتی بیشتر افزایش پیدا کرده است.
براساس اعلام شرکت توزیع برق تهران بزرگ قطعی برق از امروز سه شنبه ۱۶ اردیبهشت در پایتخت شروع می‌شود. روز‌های گذشته برخی از قطع برق در شهرستان‌های استان تهران خبر داده بودند.
روز یکشنبه در شهرستان‌های استان تهران از روستا‌ها و شهرهای شمالی استان (منطقه شمیرانات) تا شهرهای غرب استان (شهریار و حومه) قطعی‌های برق دو تا ۴ ساعته برق گزارش شده که اغلب بدون برنامه و در هماهنگی حداقلی با برنامه اعلامی بوده‌اند.
این قطعی‌های طولانی و چندباره برق در شهرستان‌های استان تهران و برخی دیگر از استان‌های کشور، در نقاطی که تأمین آب آنها با چاه صورت می‌گیرد موجب قطعی چندساعته آب به دلیل قطعی برق چاه‌های تأمین آب شده است. به‌طور مثال در منطقه صباشهر شهرستان شهریار، قطعی برق چاه‌ها موجب قطعی بیش از ۴ ساعته آب شرب در روز گذشته شده بود.
همچنین در منطقه شمیرانات تهران نیز در برخی شهرهای شمالی استان، درحالی که قطعی ۲ ساعته میانه روز به‌عنوان قطعی برنامه‌ریزی شده برق اعلام شده بود، این قطعی بیش از ۴ ساعت به‌طول انجامید و هیچ شماره‌ای اعم از ۱۲۱، پاسخگوی مردم کلافه از قطعی‌های برق نبوده است.
صدور قبض برق پرمصرف‌ها ۱۵ روزه شد
اتفاق دیگر اینکه براساس اعلام مدیرعامل شرکت توانیرکنتور برق مشترکان پرمصرف هر ۱۵ روز یک بار قرائت و قبض برایشان صادر می‌شود، ضمن آن که وضعیت مصرف برقشان نیز رصد و مرتب به آنها اطلاع رسانی خواهد شد.
مصطفی رجبی مشهدی در نشست تشریح ۳۶ بسته مدیریت مصرف برای ۸۰۰ مدیر نواحی و مناطق شرکت‌های توزیع نیروی برق سراسر کشور از افزایش ۵.۵ درجه دما در کشور نسبت به مدت مشابه سال قبل خبر داد و گفت: به طور مثال دمای خوزستان سال گذشته همین موقع ۲۸ درجه بود که امروز به ۴۴ درجه رسیده، در حالی که متعارف افزایش دما بین یک تا دو درجه است.
وی رشد ۳۷ درصدی مصرف برق نسبت به سال گذشته را نیز نگران کننده و غیرمتعارف دانست و تصریح کرد: با توجه به خالی بودن ۴۱ درصد مخازن نیروگاه‌های برق آبی و امکان استفاده از حداکثر یک سوم توان آنها، انجام تعمیرات دوره‌ای نیروگاه‌های حرارتی و نیروگاه اتمی بوشهر و به رغم رشد ۱۰ درصدی تولید نیروگاه‌های حرارتی، کماکان در شرایط ناترازی به سر می‌بریم، از این رو لازم است به منظور گذر موفق از اوج بار تابستان همه مدیران در شرکت‌های زیرمجموعه برنامه‌های ابلاغی را با دقت اجرا کنند.
در همین زمینه عباس علی‌آبادی، وزیر نیرو، در اظهاراتی در تاریخ ۱۷ فروردین ۱۴۰۴ اعلام کرد: «تقاضای برق در سال جاری به حدود ۸۵,۰۰۰ مگاوات خواهد رسید، درحالی‌که ظرفیت تولید در بهترین حالت ۶۵,۰۰۰ مگاوات است.» این اظهارات، وجود ناترازی ۲۰,۰۰۰ مگاواتی در سال ۱۴۰۴ را تأیید می‌کند و با ادعای معاون اول رئیس‌جمهور تناقض آشکار دارد.
اولتیماتوم برقی پزشکیان به ادارات
این در حالی است که پزشکیان در سفر خود به قم به برنامه‌های دولت در حوزه تامین انرژی پرداخت و گفت: تمامی ادارات باید به پنل‌های خورشیدی مجهز شوند. در تابستان برق به ادارات داده نخواهد شد، مگر اینکه از پنل خورشیدی استفاده کنند. قرار است چهارشنبه آینده وزرا گزارشی از اقدامات خود در این زمینه ارائه دهند.
عبداله باباخانی کارشناس انرژی در واکنش به این سخنان پزشکیان در بخش انرژی‌های تجدیدپذیر گفت که همانقدر این گفته پزشکیان با کار علمی در این بخش بیگانه است که من بخواهم در بخش قلب و یا چشم، عمل جراحی بر حسب تشخیص خود به‌عنوان کارشناس غیرمرتبط انجام دهم.
در دولت سیزدهم وقتی کمبودها به طرز فاحشی خودنمایی کرد، دولت برق صنایع و سپس برق خانگی را سهمیه‌بندی کرد و در ادامه طی تفاهمی که بین وزارت نیرو و وزارت صنایع ایجاد شد، مقرر شد صنایع از این به بعد با احداث نیروگاه، برق مورد نیازشان را خودشان تامین کنند. نه همه صنایع ولی تعدادی از آنها نیروگاه ایجاد کردند ولی وزارت نیرو برق تولیدی آنها را وارد شبکه سراسری کرد؛ چون کمبودها از سطح مصرف صنایع عبور کرده بود. در این بین صنایعی که برق تولید می‌کردند هم با تعطیلی‌های مکرر در پیک مصرف برق مواجه شدند. جالب آنکه وزارت نیرو با تکیه بر همان تفاهم بین دو وزارتخانه امروز مدعی است هیچ تکلیفی برای تامین برق صنایع ندارد.
حالا مسعود پزشکیان رئیس دولت چهاردهم در سخنانی صحنه جدیدی از کمبودها را به تصویر می‌کشد. این بار قرار است در کنار صنایع، برق ادارات هم قطع شود. در واقع ادارات موظف شدند برق مورد نیاز خود را از طریق پنل‌های خورشیدی تامین کنند اما چه تضمینی وجود دارد که دولت، برق تولیدی ادارات را هم مثل برق تولیدی صنایع نگیرد؟
ناترازی برق بزرگ تر از گذشته شده است
میزان ناترازی عرضه و تقاضای برق در سال‌های اخیر حدود ۱۲ هزار مگاوات بوده که با رشد مصرف از یک سو و محدودیت در افزایش ظرفیت تولید و کمبود سوخت مورد نیاز نیروگاه‌ها از سوی دیگر این ناترازی بزرگ تر شده است.
هرچند ایران پتانسیل تولید ۱۲۴ هزار مگاوات برق از منابع تجدیدپذیر را دارد که ۷۱ هزار مگاوات آن خورشیدی است ولی تاکنون نتوانسته از این ظرفیت استفاده کند. این ضعف مربوط به قوانین و مقررات نیست چون هر سال در برنامه‌های سالانه و برنامه میان‌مدت پنج‌ساله، رشد سهم تجدیدپذیرها پیش‌بینی می‌شود ولی تا امروز سهم این انرژی از برق تولیدی فقط به ۰/۵ درصد رسیده است.
این در حالی است که طبق آمارهای بین‌المللی تا پایان سال ۲۰۵۰ میلادی میزان تقاضای برق ۱/۶ برابر می‌شود و برق تجدیدپذیر با ۴۳ درصد، بیشترین سهم در تولید برق را خواهد داشت.
در ایران امروز بیش از ۸۰ درصد از برق تولیدی کشور حرارتی و وابسته به سوخت گاز طبیعی است و این وابستگی باعث شده تا کمبود گاز چالش زیادی در تامین سوخت نیروگاه‌ها ایجاد کند. در حال حاضر توان اسمی برق در کشور برابر با ۹۰/۹ هزار مگاوات است که به رغم حکم قانون برنامه ششم توسعه، قرار بود سهم تجدیدپذیرها به ۴/۵ هزار مگاوات یعنی ۵ درصد افزایش پیدا کند اما فقط ۱/۱ درصد توان اسمی برای نیروگاه‌های برق تجدیدپذیر ایجاد شده و عملاً چیزی حدود ۰/۵ درصد از تولید برق در این بخش تولید می‌شود.
